Zowel grote als kleine logistieke dienstverleners, waaronder pakketbezorgers, hebben te maken met een aantal uitdagingen en trends. Eén van de belangrijkste ontwikkelingen is de verdere groei van de internationaal bezorgde pakketten en het stagnerende binnenlandse pakketvolume. Nederlands grootste pakketbezorger PostNL merkte eerder dit jaar op dat het verdienmodel van de succesvolle pakketdivisie barstjes vertoont. Dat heeft onder meer te maken met de vloedgolf van goedkope pakketjes uit onder meer China waar PostNL, maar ook andere pakketbezorgers, nauwelijks iets op verdienen.
Real-time klantcommunicatie
Een tweede trend is de groei van internationale e-commerceplatforms, waaronder natuurlijk die van het populaire Temu en Shein. Daardoor moeten pakketdiensten onder meer investeren in een adequater track & tracesysteem van de verstuurde pakketten. De focus gaat steeds meer op klantcommunicatie. Immers de eindgebruikers willen zoveel en zo snel mogelijk op de hoogte blijven waar hun pakketje in de last-mile verblijft. Daarom wordt er veel werk gemaakt van digitale klantcommunicatieplatforms.
Efficiëntere sortering en vraagvoorspelling
En… die veeleisende klant verlangt meer: in de binnenlandse postbezorging is de behoefte aan same-day delivery bijna normaal geworden. Vertragingen worden niet of in elk geval nauwelijks meer getolereerd. Pakketdiensten zetten daarom fors in op snellere doorlooptijden van de pakketdistributie en dus efficiëntere sorteerprocessen (lees: meer automatisering). Maar daarmee redden ze het niet alleen: een effectieve vraagvoorspelling (forecasting) om adequaat in te spelen op piekmomenten en een snel veranderende on-demand is cruciaal.
CO² reductie
Een andere trend is van duurzame aard: pakketdiensten willen hun CO² afdruk verkleinen en richten daarom hun pijlen onder meer op route-optimalisatie, zodat chauffeurs minder kilometers hoeven rijden en daarmee ook sneller op hun bestemming aankomen. Dat is weer gunstig voor de afleverservice. Tenslotte vindt er steeds meer digitalisering en automatisering plaats in deze logistieke sector. Real-time monitoring van pakketten gedurende het distributieproces en real-time klantcommunicatie in dat proces zijn de normaalste zaak van de wereld geworden.
Om aan bovenstaande ontwikkelingen het hoofd te bieden en klantwensen te voldoen is het gebruik van kunstmatige intelligentie onontbeerlijk. Zowel kleinere als Budbee en Trunkrs als de ‘grote jongens’ zoals DHL Parcel, PostNL, FedEx, DPD, UPS en GLS zijn volop bezig AI in hun bedrijfsprocessen te implementeren. De belangrijkste toepassingen zijn in die processen waarop de bezorgdiensten het meeste invloed hebben en de meeste winst kunnen boeken. Logischerwijs zijn deze in willekeurige volgorde:
- Route-optimalisatie
AI berekent de snelste en meest efficiënte bezorgroute op basis van een aantal variabelen die in het analysemodel worden gestopt, zoals verkeer, opstoppingen, weersomstandigheden en afleverlocaties, zoals hubs.
- Slim(mer) voorraad- en capaciteitsbeheer
Door gebruik te maken van historische af- en omzetgegevens van orders en real-time monitoring van pakketstromen voorspelt AI beter bepaalde piekmomenten en kan de pakketleverancier de inzet van personeel en voertuigen hierop aanpassen. Ook kan hier meer de opslagplanning in sorteercentra hierop worden aangepast.
- Real-time monitoring van pakketten in het distributieproces
Door sensoring van machines en apparatuur en computervision-technologie is het mogelijk om sneller afwijkingen of schades van pakketten te herkennen of bij vertragingen of storingen op de lijnen real-time besluiten te nemen voor het herrouteren van pakketten. Daarmee verhogen de pakketdiensten de flexibiliteit en betrouwbaarheid van hun dienstverlening naar de klant.
- Klantservice
Door realtime monitoring is het ook mogelijk geworden dat chat-en voicebots en AI-agents real-time de klant op de hoogte te kunnen houden van afwijkingen in de verzending, retouren en levertijden.
- Data-analyse verbetert prestaties
Door historische en real-time data van pakketdistributie per klant te analyseren in een AI-model en te vertalen naar KPI’s, kan de pakketdienst de bezorgtijd en klanttevredenheid verhogen en de retourpercentages verlagen. Bovendien kunnen bedrijven bepaalde distributieprocessen sneller bijsturen.
- Duurzame bedrijfsvoering
Door gebruik te maken van route-optimalisaties door middel van AI kunnen pakketdiensten besparen op de CO²-uitstoot. Kortere en efficiëntere routes maken de inzet van elektrische voertuigen haalbaarder.
Rondje langs de velden
Warehouse Totaal maakte een rondje langs de velden bij (inter)nationale pakketbezorgers. Wat doen ze met AI en wat willen ze ermee bereiken? FedEx steekt haar mening niet onder stoelen of banken. Volgens Vice President Network Operations Europe, Marius Penninks, is de inzet van kunstmatige intelligentie meer dan een technologische keuze. “Het is een strategische investering in de toekomst om uit te groeien tot het beste supply chain technologiebedrijf.” Dat is nogal wat, maar de woordvoerder van één van de grootste internationale pakketdiensten ter wereld -FedEx levert dagelijks bijna 17 miljoen pakketten wereldwijd- is bloedserieus. Uitgebreid gaat hij in hoe de AI-strategie wordt vormgegeven. “Onze investeringen hierin richten zich op drie kernpijlers: B2E (business-to-employee), B2B en B2C-optimalisatie. Bij B2E moet je denken aan dynamische route-optimalisatie, automatisering en robotica in onze sorteercentra en human centric automation in hubs waaronder in Italië en Nederland die state-of-the art geautomatiseerd worden, zodat nauwkeurigheid en verwerkingscapaciteit van de pakketten toenemen.” Human centric automation betekent in gewone mensentaal het automatiseren van werkplekken met robots en overige automatisering die samenwerken met de medewerkers. Daarbij wordt de mens niet vervangen, maar aangevuld.
“Met AI kunnen we klanten ondersteunen in hun customer journey”
Marius Penninks van FedEx
Verder helpt FedEx haar klanten met een betere zichtbaarheid en controle over de supply chain via data-gedreven platforms die gebruik maakt van AI-gegenereerde bedrijfsdata van FedEx wereldwijd. “Hiermee kunnen we klanten ondersteunen in hun customer journey om de vraag te laten groeien, de conversie te verhogen en fulfilmentprocessen en retouren te optimaliseren”, legt Penninks uit. Daarnaast maakt FedEx gebruik van real-time tracking en monitoring van kritische pakketten en een AI-gedreven monitoringtool die sensor- en weersdata combineren om verstoringen in de supply chain te voorspellen zodat klanten pro-actief kunnen ingrijpen. In een aantal landen buiten Europa (Mexico, VS en Canada) kunnen klanten de bezorger real-time volgen via MapView. Deze applicatie is alleen actief in het tijdvenster waarin de bezorger wordt verwacht.
Minimaal risico
PostNL blijft niet achter bij haar concullega en zet volgens woordvoerder Wout Witteveen AI strategisch en operationeel in. “Dankzij AI kunnen we onze dienstverlening optimaliseren en verder verbeteren.” Witteveen maakt daarbij welk een kanttekening: “Bij PostNL vinden we het belangrijk om zorgvuldig om te gaan met algoritmes en richten we ons op low-risk en minimal risk-modellen, zoals beschreven in de Europese Act. We trainen AI-modellen voornamelijk met onze eigen data en voeren altijd vooraf een risico-beoordeling uit voordat we een model in de praktijk gebruiken.”
Voorspelbaarheid supply chain
Een concrete toepassing van PostNL is de AI-gedreven route-optimalisatieplanningstool. “Voorheen maakten we gebruik van een combinatie van computers en menselijke denkkracht om routes te plannen en dat duurde enkele dagen. Nu hanteren we algoritmes die routes op elk moment kunnen berekenen. Hierdoor kunnen we zelfs pakketten die op het laatste moment binnenkomen nog efficiënt inplannen voor bezorging.” Een andere AI-applicatie die Witteveen noemt is de voorspelbaarheid van de supply chain verbeteren. “Met rolcontainertracking weten we waar een pakket zich bevindt en dankzij computer vision optimaliseren we het sorteerproces, bijvoorbeeld door pakketten op basis van afmetingen efficiënter te sorteren.” En net zoals bij concullega’s profiteren de klanten van de inzet van AI bij de pakketbezorgers. Levertijden worden korter en exacter en ze weten precies wanneer de bezorger voor de deur staat.
“Met behulp van AI groeien we toe naar foutloosheid van onze operatie van 98%”
Rick Pardoel van DPD
DPD zet vergelijkbare tools en AI-technologie en toepassingen in dan haar concurrenten. Volgens COO Rick Pardoel leveren deze inspanningen al snel resultaat op. “De grootste winst zit in het efficiënter plannen van de routes en de beladingsgraad van de voertuigen. Een aantal jaren geleden zaten we op 60% en nu gaan we op sommige momenten zelfs over de 85% heen. In de pakketdistributie groeien we toe naar een steeds hogere nauwkeurigheid; ik schat in dat we op termijn naar een foutloosheid van onze operatie van 98% gaan. Daarvoor moet er nog wel wat gebeuren, want er zijn nog zoveel variabelen die we niet in ons AI-gedreven analysemodel hebben gestopt, zoals wisselende bestedingspatronen van buitenlandse klanten. We zullen steeds beter in staat zijn om met behulp van AI te voorspellen welke volume we moeten wegzetten voor onze klanten op basis van de forecasting. Om zodoende meer grip te krijgen op vraagfluctuaties en daarmee de klanttevredenheid verder kunnen verhogen.”
Wat ook niet onvermeld mag blijven is een betere voorspelbaarheid van onderhoud aan machines, zoals sorteersystemen, conveyors en transportbanden, stapelaars en robots, door sensors toe te passen. Via dataloggers worden hier gegevens uitgehaald en met behulp van een algoritmisch programma kan de pakketdienst een preventief onderhoudsplan opstellen zodat de machines langdurig op een hoog niveau blijven functioneren en storingen en oponthoud worden voorkomen.
